Vertraging of annulering door sneeuw en de-icing: moet de maatschappij betalen?

Bijgewerkt
Algemene informatie, geen juridisch advies. De uitkomst hangt af van de feiten in jouw zaak.

Je wintervlucht stond uren bij de gate te wachten op de-icing, of werd geannuleerd door sneeuw. Je vroeg om compensatie en de maatschappij antwoordde met ‘weersomstandigheden’ of ‘buitengewone omstandigheden’. Is dat terecht? Het eerlijke antwoord: dat hangt af van wat de maatschappij kan laten zien. Rechters in Duitsland en Nederland zijn het hier niet over eens, en juist voor een vlucht van of naar Schiphol is dat belangrijk om te weten.

Wat de maatschappij moet bewijzen

Volgens artikel 5 lid 3 van de EU-verordening 261/2004 moet de maatschappij twee dingen bewijzen (Airhelp tegen SAS, C-28/20, punt 23):

  1. Een buitengewone gebeurtenis. Iets wat niet bij de normale bedrijfsvoering hoort en waar ze echt geen invloed op heeft.
  2. Alle redelijke maatregelen. Ze heeft gedaan wat redelijk was om de vertraging te voorkomen of te beperken, ook omboeken naar een andere maatschappij (C-74/19).

Alleen het deel van de vertraging dat de gebeurtenis veroorzaakte, telt (Pešková, C-315/15). Was de baan twee uur dicht door een sneeuwstorm en landde je negen uur te laat, dan moet de maatschappij de rest uitleggen.

Wat de Nederlandse rechter zei

Rechtbank Noord-Holland, kantonrechter Haarlem, 28 mei 2025, ECLI:NL:RBNHO:2025:15907. Een vlucht van Amsterdam naar Londen op 9 december 2022 kwam 3 uur en 25 minuten te laat aan. Eerdere vluchten van het toestel moesten eerst de-icing krijgen, en de luchtverkeersleiding liet toestellen pas na de de-icing vertrekken. Daar kwamen slotbeperkingen bij.

De kantonrechter vond dat zowel het wachten op de-icing als de de-icing zelf een buitengewone omstandigheid kan zijn, als de maatschappij dat goed onderbouwt. Hier deed ze dat: ze liet met stukken zien dat het toestel de-icing nodig had en dat de wachttijd werd bepaald door de luchtverkeersleiding en de voorzieningen op Schiphol. Het argument dat winterweer in december geen verrassing is, veranderde daar niets aan. De claim werd afgewezen.

Wat je daaruit kunt halen: ook deze maatschappij moest het met stukken bewijzen. Een afwijzing met alleen ‘de-icing’ of ‘winterweer’ is nog geen bewijs.

De hoogste Duitse rechter oordeelde anders

Bundesgerichtshof, 27 augustus 2024, X ZR 146/23. Een passagier vloog in december 2021 van Minneapolis naar Amsterdam, miste door de de-icing de aansluiting naar Düsseldorf en kwam bijna 4 uur te laat aan. Het Bundesgerichtshof, de hoogste Duitse rechter in burgerlijke zaken, besliste dat de noodzaak om een toestel voor vertrek te de-icen geen buitengewone omstandigheid is, in elk geval op luchthavens en in periodes waarin winterse temperaturen te verwachten zijn. Volgens de verslagen van de uitspraak maakte het niet uit dat veel toestellen tegelijk wachtten of dat de maatschappij geen invloed had op de de-icing zelf.

Een Nederlandse kantonrechter is niet aan die Duitse uitspraak gebonden, en het Hof van Justitie van de EU heeft nog niet over de-icing beslist. Je kunt het Duitse arrest wel noemen in je reactie aan de maatschappij.

Te weinig de-icingvloeistof: geen buitengewone omstandigheid

Sneeuwval en een gesloten luchthaven: misschien, als het bewezen is

Zware sneeuw die een luchthaven sluit, kan een buitengewone omstandigheid zijn. De maatschappij moet nog steeds laten zien hoe die jouw vlucht raakte.

De Zweedse geschillencommissie ARN (2017-03049, 22 mei 2018) had een aansluitende vlucht vanuit Istanbul die tijdens sneeuwval werd geannuleerd. ARN accepteerde dat sneeuw buitengewoon kan zijn, maar de maatschappij legde niet uit hoe de sneeuwstorm juist die vlucht raakte of waarom ze de annulering niet kon voorkomen. € 600 per passagier.

Maaltijden en hotel krijg je hoe dan ook

Ook als de sneeuw echt buitengewoon was, moet de maatschappij zorgen voor maaltijden, drinken en een hotel als je moet overnachten. Er is geen grens in tijd of geld, en kreeg je niets, dan kun je redelijke kosten terugvragen (McDonagh tegen Ryanair, C-12/11). Bewaar de bonnetjes.

Om welke stukken je kunt vragen

Precies dit soort stukken won de zaak in Haarlem. Vraag er dus om:

Stap voor stap

  1. Reageer schriftelijk. Schrijf dat gewone de-icing bij de normale bedrijfsvoering hoort (Bundesgerichtshof, X ZR 146/23), en vraag om de stukken hierboven.
  2. Geef een termijn, bijvoorbeeld 14 dagen, om te betalen of de stukken te sturen.
  3. Betaalt de maatschappij niet, dan is de kantonrechter de route. In Nederland is er geen geschillencommissie voor vluchten, en de ILT beslist niet over jouw compensatie. Een advocaat heb je niet nodig. Zie naar de kantonrechter.
  4. Houd de vervaltermijn in de gaten. Je recht vervalt 2 jaar na de dag van de (geplande) aankomst (art. 8:1835 BW). Een brief of ILT-melding houdt die termijn niet tegen, alleen een dagvaarding.

Vloog je vanuit een ander land en landde je niet in Nederland? Dan is meestal de instantie van het land van vertrek aan de beurt, zoals AESA in Spanje of de Rzecznik Praw Pasażerów in Polen. Vloog je met de feestdagen? Zie ook vlucht geannuleerd met kerst.

Wanneer het de moeite waard is, en wanneer niet

De moeite waard als de vertraging kwam door wachten op de-icing op een gewone winterdag zonder dat de maatschappij stukken laat zien, als de luchthaven geen vloeistof meer had, of als de vertraging veel langer duurde dan de sneeuwval.

Zwak als de luchthaven voor iedereen dicht was, de maatschappij dat met stukken onderbouwt en je met de eerste mogelijke vlucht verder hielp. Of als de maatschappij, zoals in Haarlem, de de-icing en de wachttijd van de luchtverkeersleiding met stukken laat zien. Vraag dan alleen je kosten terug en laat de compensatie gaan.

Als de maatschappij nee zegt

Veel maatschappijen sturen op elke winterclaim dezelfde tekst. Plak de afwijzing in Check je afwijzing of lees buitengewone omstandigheden.

Het claimdossier van Appeal My Flight bevat onze standaardreactie op de reden die de maatschappij gaf, aangevuld met de gegevens van je vlucht, en de stappen naar de kantonrechter, voor € 29 per boeking, met hoeveel jullie ook reizen. Je verstuurt het zelf en houdt de hele compensatie. Een uitkomst kunnen we niet beloven.

Vragen

De maatschappij zegt dat de wachtrij voor de de-icing de schuld van de luchthaven was. Helpt haar dat?

Niet vanzelf. Het Duitse hof in 2 U 3/13 vond het niet belangrijk dat een ander voor de vloeistof zorgde. De kantonrechter in Haarlem accepteerde de wachttijd wel, maar alleen omdat de maatschappij met stukken liet zien dat de luchtverkeersleiding en de voorzieningen op Schiphol die bepaalden.

Het sneeuwde hard. Heb ik dan nog een kans?

Misschien. Vraag of de luchthaven dicht was, hoe lang, en of andere vluchten vertrokken. Sneeuw die andere vluchten niet tegenhield, is zwak bewijs.

Mijn vlucht werd al geannuleerd voordat ik naar de luchthaven ging. Is dat anders?

Dan tellen ook de regels over wanneer je het bericht kreeg. Zie vlucht geannuleerd met kerst voor de regels van 14 en 7 dagen.

Heb je de reactie van de maatschappij? Plak die in Check je afwijzing en kijk wat het Hof van Justitie van de EU over de reden zei.