Przez kolejkę do kontroli samolot odleciał bez Ciebie. Co teraz?

Zaktualizowano
Informacje ogólne, nie porada prawna. Wynik zależy od okoliczności Twojej sprawy.

Na lotnisko udało się dotrzeć na czas, ale kolejka do kontroli bezpieczeństwa prawie stała, a przy bramce samolotu już nie było. Zdarza się to w szczycie sezonu i po nagłym zaostrzeniu kontroli. Najpierw uczciwa odpowiedź: unijne przepisy o odszkodowaniach zwykle tu nie pomagają. Kilka rzeczy możesz jednak zrobić, a niektóre trzeba zrobić od razu.

Dlaczego rozporządzenie 261/2004 zwykle nie daje odszkodowania

Rozporządzenie (WE) nr 261/2004 (EU261) daje odszkodowanie, gdy lot jest opóźniony albo odwołany lub gdy linia odmówi Ci wejścia na pokład. Odmowa przyjęcia na pokład oznacza, że linia nie przewiozła pasażera, choć ten stawił się do wejścia na pokład (art. 2 lit. j).

Kto utknął w kolejce do kontroli, nie dotarł do bramki, a samolot odleciał zgodnie z planem. Linia nikomu więc nie odmówiła i rozporządzenie zwykle nie daje ani odszkodowania, ani bezpłatnego nowego lotu. Brytyjski urząd lotnictwa cywilnego (CAA) mówi to samo: linia raczej nie zapłaci i nie przebukuje Cię za darmo, nawet jeśli na lotnisko przyjechano na czas. Niektóre linie pomagają jednak z dobrej woli.

Wyjątki:

Najpierw ratuj lot powrotny

Po niewykorzystanym locie w jedną stronę niektóre linie automatycznie anulują lot powrotny jako „no-show”. Zadzwoń albo napisz do linii od razu i poinformuj, że lecisz z powrotem zgodnie z rezerwacją.

Sądy podważały takie klauzule. Niemiecki Federalny Trybunał Sprawiedliwości uznał klauzule no-show linii Lufthansa i British Airways za nieważne (X ZR 76/11, 2012), a hiszpański Sąd Najwyższy uznał klauzulę linii Iberia za abuzywną (STS 631/2018). Nie polegaj jednak tylko na tym. Powiadom linię zawczasu.

Kto jeszcze może zapłacić

Polska: nie znaleźliśmy polskiego orzeczenia ani oficjalnego stanowiska w sprawie pasażera, który spóźnił się na samolot przez kolejkę do kontroli. Nie możemy więc powiedzieć, czy w Polsce zapłaciłoby lotnisko albo państwo. Jeśli winna jest linia (jej odprawa albo opóźniony lub odwołany lot), zacznij od reklamacji do linii. Gdy linia odrzuci reklamację dotyczącą opóźnionego albo odwołanego lotu, kolejnym krokiem może być wniosek do Rzecznika Praw Pasażerów.

Niemcy, dla porównania: kontrolę bezpieczeństwa prowadzi tam policja federalna, a sądy zasądzały odszkodowanie od państwa.

Inne kraje: w Holandii lotnisko Schiphol prowadziło w 2022 r. dobrowolny program, który zwracał koszty przebukowania i podróży pasażerom przybyłym na czas. Zapytaj lotnisko, czy ma podobny. W Danii i Szwecji organizacje konsumenckie i linie mówią, że dotarcie na lotnisko na czas to sprawa pasażera. W Wielkiej Brytanii żadne duże lotnisko nie ma programu odszkodowań.

Ubezpieczenie podróżne rzadko pomaga. Ochrona na wypadek spóźnienia na wylot obejmuje zwykle awarie środków transportu, a brytyjski rzecznik finansowy (Financial Ombudsman) przyznał rację ubezpieczycielowi, który odmówił wypłaty, gdy winna była kolejka do kontroli. Sprawdź jednak warunki swojej polisy.

Co zachować, od razu

  1. Godzinę zeskanowania karty pokładowej przy kontroli. W niemieckich sprawach to ona przesądziła.
  2. Dowód godziny przyjazdu: bilet na pociąg, rachunek za taksówkę, bilet parkingowy.
  3. Zdjęcia albo nagrania z godziną kolejki i liczby czynnych stanowisk.
  4. Nazwiska pracowników, których proszono o pomoc, i to, co odpowiedzieli.
  5. Komunikaty lotniska, policji lub mediów o kolejkach tego dnia.
  6. Rachunki za nowy bilet, hotel i posiłki.

Kiedy warto, a kiedy nie

Warto, gdy sam lot był opóźniony albo odwołany, gdy samolot odleciał przez kolejkę do odprawy w linii albo gdy lot startował z Niemiec i da się udowodnić, że do kontroli dotarto odpowiednio wcześnie.

Zwykle nie warto, gdy samolot odleciał punktualnie z lotniska poza Niemcami, a jedyną przyczyną była kolejka do kontroli.

W czym pomagamy

Pakiet dokumentów Appeal My Flight pomaga, gdy linia odrzuciła reklamację z rozporządzenia 261/2004 dotyczącą opóźnionego albo odwołanego lotu. Zawiera pismo do linii lotniczej i wniosek do Rzecznika Praw Pasażerów. Płacisz 129 zł za rezerwację, pisma wysyłasz samodzielnie, a całe odszkodowanie zostaje u Ciebie. Pakiet nie obejmuje roszczeń wobec lotniska ani państwa. Nie możemy obiecać wyniku. Zobacz też poradnik o odmowie wypłaty odszkodowania.

Pytania

Mam dowód przyjazdu na lotnisko 2 godziny przed odlotem. Czy linia nie odpowiada?

Nie na podstawie rozporządzenia 261/2004, jeśli utknięto w kolejce do kontroli, a samolot odleciał punktualnie. Linia odmawia przewozu tylko wtedy, gdy do bramki dotarto na czas.

Czy linia da mi miejsce w następnym samolocie?

Niektóre linie robią to z dobrej woli, inne pobierają opłatę. Zapytaj od razu przy stanowisku linii i poproś o odpowiedź na piśmie.

Linia anulowała mój lot powrotny, bo przepadł lot w pierwszą stronę. Czy wolno jej?

Sądy w Niemczech i Hiszpanii uznały takie klauzule no-show za nieuczciwe. Skontaktuj się z linią przed lotem powrotnym i żądaj zachowania miejsca.

Masz już odpowiedź linii? Wklej ją do sprawdzenia odpowiedzi linii i zobacz, co sądy mówią o jej powodzie.

Do góry